مطالعات رفتار سازمانی

مطالعات رفتار سازمانی

طراحی مدل رفتار سبز کارکنان مبتنی‌بر آموزه‌های دینی (موردمطالعه: اداره‌کل تعاون، کار و رفاه اجتماعی استان گلستان)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 گروه مدیریت، واحد علی آباد کتول، دانشگاه آزاد اسلامی، علی آباد کتول، ایران
2 گروه آمار، واحد علی آباد کتول، دانشگاه آزاد اسلامی، علی آباد کتول، ایران
10.22034/obs.2025.2060602.3553
چکیده
امروزه برای سبزکردن یک سازمان تنها اقدامات مدیریت منابع انسانی سبز کافی نیست و نیازمند ترویج رفتارهای سبز بین کارکنان است. بنابراین، هدف این پژوهش، طراحی مدل رفتار سبز کارکنان مبتنی‌بر آموزه‌های دینی است. این پژوهش به‌صورت توصیفی و با رویکرد متوالی اکتشافی انجام شده است. در بخش کیفی، جهت شناسایی مؤلفه‌ها به مصاحبه ساختارنیافته با 10 خبره دانشگاهی و اجرایی حوزه مدیریت که به روش نمونه‌گیری گلوله برفی انتخاب گردیدند، پرداخته شد. جامعه آماری در بخش کمی شامل 440 نفر از کارکنان ادارات تعاون، کار و رفاه اجتماعی در استان گلستان بود و نمونه آماری در بخش کمی شامل 126 نفر به روش نمونه‌گیری تصادفی ساده انتخاب شدند. یافته‌های بخش کیفی نشان می‌دهد این مدل دارای 15 مؤلفه در 2 بعد (آموزش و مشارکت) است. همچنین یافته‌های بخش کمی، نشان می‌دهد آموزش و مشارکت به‌ترتیب به‌میزان 950/0 و 946/0 بر رفتار سبز کارکنان مبتنی‌بر آموزه‌های دینی تأثیر دارند. درنهایت می توان گفت رفتار سبز مبتنی‌بر آموزه‌های دینی در دو سطح آموزش و مشارکت قابل مدل‌سازی است.
کلیدواژه‌ها
موضوعات

عنوان مقاله English

Designing a Green Employee Behavior Model Based on Religious Teachings (Case Study: General Department of Cooperatives, Labor and Social Welfare of Golestan Province)

نویسندگان English

somayeh abrodi 1
roohalla samiee 1
raziyeh naderkhani 2
1 Department of Management, AK.C., Islamic Azad University, Aliabad Katoul, Iran
2 Department of Statistics, AK.C., Islamic Azad University, Aliabad Katoul, Iran
چکیده English

Today, green human resource management measures alone are not enough to make an organization green, and it requires promoting green behaviors among employees. Therefore, the aim of this research was to design a model of green employee behavior based on religious teachings. This research was conducted descriptively and with a sequential exploratory approach. In the qualitative part, unstructured interviews were conducted with 10 academic and executive experts in the field of management who were selected using snowball sampling to identify the components. The statistical population in the quantitative part included 440 employees of cooperative, labor, and social welfare departments in Golestan province, and the statistical sample in the quantitative part included 126 people selected using simple random sampling. The findings of the qualitative part show that this model has 15 components in 2 dimensions (training and participation). The findings of the quantitative part also show that training and participation have an effect of 0.950 and 0.946 on green employee behavior based on religious teachings, respectively. Finally, it can be said that green behavior based on religious teachings can be modeled at two levels of education and participation.

کلیدواژه‌ها English

Model
Green behavior
Religious teachings
Cooperative
منابع
آذر، عادل و خسروانی، فرزانه (1398)، تحقیق در عملیات نرم (رویکردهای ساختاردهی مسئله)، تهران: انتشارات سازمان مدیریت صنعتی، چاپ دوم.
آوج، علی و همکاران (1401)، بومی‌سازی مدل مدیریت سبز برای سازمان‌های دولتی (مطالعه موردی شرکت ارتباطات زیرساخت)، پژوهش‌های مدیریت عمومی، دوره پانزدهم، شماره پنجاه‌وهفتم.
ابراهیمی، مهرانگیز و نصیری، محمد (1403)، بررسی عوامل و موانع مؤثر بر توسعه رفتار سبز کارکنان در سازمان‌های ورزشی در ایران (یک مطالعه فراتحلیلی)، مدیریت توسعه سبز، دوره سوم، شماره یکم.
اصغری آق‌مشهدی، پیمان؛ فاضلی کبریا، حامد و محمدی‌زاده، چنگیز (1403)، طراحی مدل راهبردی مدیریت منابع انسانی سبز، مطالعات مدیریت توسعه سبز، دوره چهارم، شماره یکم.
براتی، هادی (1401)، رفتار سبزکارکنان در سازمان: انواع، مؤلفه‌ها و مدل‌ها، مدیریت سبز و توسعه، دوره یکم، شماره دوم.
حاجی‌زاده فارسون، مجتبی؛ جاجرمی‌زاده، محسن و محتشمی، علی (1401)، طراحی مدل استقرار مدیریت منابع انسانی سبز در سازمان‌های دولتی کشور، علوم و فنون مدیریت اطلاعات، دوره هشتم، شماره دوم.
حسن‌پور، اکبر و ابراهیمی، ساره (1399)، شناسایی و رتبه‌بندی عوامل مؤثر بر رفتار سبز کارکنان با تکنیک DANP. ‌مطالعات ‌رفتار ‌سازمانی، دوره نهم، شماره یکم.
داوری، علی و رضازاده، آرش (1397)، مدل‌سازی معادلات ساختاری با نرم‌افزار PLS، تهران: انتشارات جهاد دانشگاهی.
دهقان، حبیب‌اله و همکاران (1398)، ارائه الگوی مدیریت سرمایه فکری در جمهوری اسلامی ایران، مدیریت نظامی، دوره نوزدهم، شماره دوم. 
دشت لعلی، زهرا (1400)، نقش قدرت اخلاقی بر رفتار سبز کارکنان، اخلاق در علوم و فناوری، دوره شانزدهم، شماره سوم.
زارعی، قاسم (1402)، ارائه مدلی برای تقویت تفکر سبز مدیران، جغرافیا و روابط انسانی، دوره ششم، شماره دوم. 
ساجدپور، حسن و همکاران (1401)،. طراحی مدل مدیریت سبز برای اماکن و تأسیسات ورزشی ایران، مطالعات مدیریت ورزشی، دوره چهاردهم، شماره هفتاد‌وچهارم.
صیاد، نرجس، حقیقی؛ مسعود و ذوالفقاری زعفرانی، رشید (1403)، توسعه مدیریت منابع انسانی سبز: الگویی برای توسعه رفتارهای شهروندی سازمانی سبز، مطالعات رفتار سازمانی، دوره سیزدهم، شماره یکم.
غلامی، علی‌اصغر؛ عباسی اسفجی، علی‌اصغر و حیدرآبادی، ابوالقاسم (1400)، رفتارهای زیست‌محیطی زنان و اثر دینداری بر آن در شهر ساری، مطالعات اجتماعی روان‌شناختی زنان، دوره نوزدهم، شماره سوم.
گچلو، میثم و وکیلی، یوسف (1402)، شناسایی و اولویت‌بندی عوامل مؤثر بر رفتار سبز کارکنان، نگرش مدیریت راهبردی، دوره سوم، شماره سوم.
مظاهری تهرانی، مینا و همکاران (1401)، الگوی مدیریت سبز برای سازمان‌های دولتی ایران، انجمن علوم مدیریت ایران، دوره هفدهم، شماره شصت‌وهفتم.
معدنی، جواد؛ نجاری، رضا و زرندیان، ندا (1403)، عوامل رفتاری سبز در سازمان‌های هزاره سوم: بررسی نقش رهبری تحول‌آفرین سبز بر خلاقیت سبز کارکنان درراستای بهبود و تحول انگیزش سبز کارکنان، مطالعات رفتار سازمانی، دوره سیزدهم، شماره دوم.
نصیرزاده، مژده و همکاران (1400)، طراحی مدل مدیریت منابع انسانی سبز در سازمان‌‌های دولتی ایران (موردمطالعه: ستاد وزارت نفت ایران)، مطالعات راهبردی در صنعت نفت و انرژی، دوره سیزدهم، شماره پنجاهم.

Reference
Ercantan, O., & Eyupoglu, S. (2022). How Do Green Human Resource Management Practices Encourage Employees to Engage in Green Behavior? Perceptions of University Students as Prospective Employees. Sustainability, 14(3).    
Etherington, M. (2019). Religion as a Workplace Issue: A Narrative Inquiry of Two People—One Muslim and the Other Christian. SAGE Open, 9(3). 
Faisal, S. (2023). Green Human Resource Management—A Synthesis. Sustainability, 15(3), 2259.
Faisal, M. Banwet, D.K. & Shankar, R.(2006).  Supply chain risk mitigation: modelling the enablers, Business Process Management, 12(4), 535-552.
Kala, D., & Chaubey, D. S. (2023). Pro-Environmental Behavior of Religious Tourists: Moderating Role of Religious Beliefs. Cornell Hospitality Quarterly, 1(1).
Lincoln, Y., & Guba ,E.(1982). Epistemological and methodological bases of naturalistic inquiry. Educational Technology Research and Development ,30,233-252.
Nisar, Q. A., Haider, S., Ali, F., Jamshed, S., Ryu, K., & Gill, S. S. (2021). Green human resource management practices and environmental performance in Malaysian green hotels: The role of green intellectual capital and pro-environmental behavior. Journal of cleaner production, 311.
Rasheed, R., Rashid, A., Amirah, N., & Hashmi, R. (2024). Integrating environmental and entrepreneurship advocacy into enviropreneurship through green supply chain management, waste management, and green innovation: A study on SMEs of US. Journal of Cleaner Engineering and Technology, (21), 19-39.
Shao, X., Jiang, Y., Yang, L., & Zhang, L. (2023). Does gender matter? The trickle‐down effect of voluntary green behavior in organizations. Asia Pacific Journal of Human Resources, 61(1).
Zacher, H., Rudolph, C., & Katz, I. (2022). Employee Green Behavior as the Core of Environmentally Sustainable Organizations. Annual Review of Organizational Psychology and Organizational Behavior, 10.