انجمن علمی مدیریت رفتار سازمانی مطالعات رفتار سازمانی 2322-1518 14 3 2025 11 22 Presenting a model of ethical dissonance in human resource management processes ارائه مدل ناهماهنگی اخلاقی در فرایندهای مدیریت منابع انسانی 9 27 726660 10.22034/obs.2025.2059207.3550 FA عباس نرگسیان دانشیار گروه رهبری و سرمایه انسانی، دانشکده مدیریت، دانشگاه تهران، تهران، ایران 0000-0003-0598-5630 سعید حیدری دانشجو مقطع دکتری،گروه رهبری و سرمایه انسانی، دانشکده مدیریت، دانشگاه تهران، تهران، ایران 0009-0008-2366-3671 مجتبی امیری دانشیار گروه رهبری و سرمایه انسانی، دانشکده مدیریت، دانشگاه تهران، تهران، ایران جعفر گل محمدی استادیار دانشکده معارف و اندیشه اسلامی اسلامی،دانشگاه تهران، تهران، ایران Journal Article 2025 04 29 <span style="color: black;">The present study aimed to develop and construct a comprehensive model of ethical dissonance in human resource processes, using a qualitative methodology based on interpretive philosophy and a data-based theory strategy. Given the gap in empirical and theoretical studies of this area of ​​study in human resource management processes, such a study is necessary. Data were collected through 30 semi-structured interviews with participants and with regard to purposive sampling, and theoretical saturation was achieved in 25 interviews. Data analysis was conducted with Charms' constructivist approach and through three coding stages (primary, focused, and theoretical). In the first stage, 320 initial codes were extracted and reduced to 188 codes after refinement. In the focused coding stage, these codes were categorized into 19 subcategories, and finally, in theoretical coding, 6 main categories of this model were obtained, including factors and origins, aggravating factors, considerations, cognitive dissonance and questionable choice, coping tools, and results and consequences. The findings show that ethical dissonance is a psychological and multifaceted phenomenon, its effects are manifested in the social psychology dimension, and its management requires strengthening the human resources ethical system in all aspects. The presented model provides a theoretical framework for understanding and managing ethical challenges in human resource management practices.</span> پژوهش حاضر با هدف تدوین و برساخت مدلی جامع از ناهماهنگی اخلاقی در فرایندهای منابع انسانی سازمان‌های دولتی، با استفاده از روش‌شناسی کیفی مبتنی‌بر فلسفه تفسیری، و راهبرد نظریه داده‌بنیان انجام شد. با توجه‌به وجود خلأ و کمبود مطالعات تجربی و نظری این حوزه مطالعاتی در فرایندهای مدیریت منابع انسانی، انجام چنین پژوهشی ضروری به‌نظر می‌رسید. داده‌ها ازطریق ۳۰ مصاحبه نیمه‌ساختاریافته با مشارکت‌کنندگان و باتوجه‌به نمونه‌گیری هدف‌مند گردآوری و اشباع نظری در مصاحبه ۲۵ حاصل شد. تحلیل داده‌ها با راهبرد نظریه داده‌بنیان و با رویکرد ساخت‌گرایانه چارمز و طی سه مرحله کد‌گذاری (اولیه، متمرکز و نظری) انجام شد. در مرحله نخست، 318 کد اولیه استخراج شد و پس از پالایش و حذف کدهای تکراری به 186 کد کاهش یافت. در مرحله کدگذاری متمرکز، این کدها در ۱۹ مقوله فرعی دسته‌بندی شدند و درنهایت در کذ‌گذاری نظری، ۶ مقوله اصلی این مدل شامل عوامل و منشأ، تشدیدکننده‌ها، ملاحظات، ناسازگاری شناختی و انتخاب تردیدآمیز، ابزارهای مقابله و نتایج و پیامدها به‌دست آمد. یافته‌ها نشان می‌دهد ناهماهنگی اخلاقی پدیده روان‌شناختی و چندوجهی است، آثار آن در بعد روان‌شناسی اجتماعی نمود داشته و مدیریت آن مستلزم تقویت نظام اخلاقی منابع انسانی در همه جنبه‌هاست. مدل ارائه‌شده، چارچوبی نظری برای درک و مدیریت ناهماهنگی اخلاقی در اقدامات مدیریت منابع انسانی ارائه می‌کند. https://obs.iaobm.ir/article_726660_4ebfde04234efdf8491de5560c8c2787.pdf